Eceabat İsimsiz Yüzbaşı Şehitliği, Eceabat ile Kilitbahir arasındaki tarih rotasında kolayca gözden kaçabilen, küçük ölçekte fakat güçlü bir anma noktasıdır. Çamburnu mevkiinde, Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihî Alan Başkanlığı yerleşkesinin bahçesindeki yamaçta bulunan mezar, kimliği kayıtlara geçmemiş bir subayın hatırasını yaşatır.
Şehitlik hakkında bilinenler
Resmî kayıtlarda burada bir Türk topçu yüzbaşısının defnedildiği tahmin edilir; ancak subayın adı ve yaşam öyküsü hakkında kesin bilgi bulunmamaktadır. Şehitliğin 1918 yılında yapıldığı bilinir. Yapının çevresi duvarlarla sınırlandırılmış, dikdörtgen biçimli kesme taş mezar birkaç kademeli taş düzenlemenin ortasına yerleştirilmiştir. Sade mimari, alanın sessiz ve düşünmeye çağıran karakterini korur.
Koruma statüsü ve Çamburnu Kalesi
Şehitlik, Sultan II. Mahmut döneminde yaptırılan Çamburnu Kalesi’nin sınırları içinde yer alır. 1980 ve 1991 tarihli kurul kararlarıyla tescil edilerek koruma altına alınmıştır. Bu konum, ziyaretçiye yalnızca tek bir mezarı değil, boğaz savunmasının daha geniş tarihî katmanlarını da düşünme imkânı verir. Mezarın düzenleme alanı yaklaşık 392 metrekaredir.
Çamburnu’nun savaş yıllarındaki önemi
Çamburnu çevresi Çanakkale Muharebeleri sırasında hastane işlevi gören alanlarla da ilişkilidir. Döneme ait günlüklerde Eceabat ve Çamburnu Hastanesi çevresinin hava saldırılarına maruz kaldığı anlatılır. Bu tanıklık, şehitliğin yer aldığı sakin yamaçla savaş yıllarındaki tehlikeli ortam arasındaki çarpıcı karşıtlığı ortaya koyar. Kimliği bilinmeyen yüzbaşının kesin hikâyesi belgelenemese de mezar, kayıtlarda adı kalmayan askerlerin ortak hatırasını temsil eder.
Ulaşım ve konum
Şehitlik, Eceabat–Kilitbahir yolunun yaklaşık birinci kilometresinde, Çamburnu mevkiinde ve yolun deniz tarafındadır. Eceabat merkezden Kilitbahir yönüne ilerlerken Tarihî Alan Başkanlığı yerleşkesi çevresindeki yönlendirmeleri takip edin. Navigasyon için 40.170676, 26.367627 koordinatlarını kullanabilirsiniz. Kurum bahçesi içindeki konumu nedeniyle giriş düzeni veya erişim güzergâhı değişebileceğinden sahadaki levhalara ve görevli yönlendirmelerine uyun.
Ziyaret nasıl planlanmalı?
Şehitlik küçük bir alana yayıldığı için 20–30 dakikalık sakin bir ziyaret çoğu kişi için yeterlidir. Giriş ücretsizdir; açık hava alanını aydınlık saatlerde görmek, taş ayrıntılarını fark etmeyi ve güvenli yürümeyi kolaylaştırır. İlkbahar ve sonbahar, yarımada genelinde daha ılıman hava sunduğundan en rahat dönemlerdir; uygun hava koşullarında yıl boyunca ziyaret edilebilir.
Yakındaki tarih rotası
Ziyareti Çamburnu Kalesi çevresi, Eceabat merkezi, Kilitbahir Kalesi, Namazgâh Tabyası ve Dur Yolcu Yazısı ile aynı güzergâhta birleştirebilirsiniz. Böyle bir rota, şehitliği tek başına bir durak olmaktan çıkarıp Boğaz savunması, sağlık hizmetleri ve kayıtlara geçmeyen askerî kayıplar bağlamına yerleştirir.
Ziyaret adabı
Burası bir anma ve defin alanıdır. Sessizliği koruyun, mezar taşlarına çıkmayın ve çevrede yiyecek ambalajı ya da çöp bırakmayın. Araçla gelirken yalnızca güvenli ve izin verilen noktalarda durun; Eceabat–Kilitbahir yolunda trafik akışını engelleyecek biçimde park etmeyin. Yağış sonrasında yamaç ve taş zemin kayganlaşabileceği için uygun ayakkabı tercih edin.
