Alçıtepe Şehitliği, Çanakkale Kara Savaşları’nın güney cephesinde gerçekleşen Kirte Muharebeleri’nde hayatını kaybeden Türk askerlerinin anısına düzenlenmiş gerçek bir defin alanıdır. Alçıtepe köyü yakınındaki sakin konumu, müttefik kuvvetlerin savaşın ilk gününde ulaşmayı hedeflediği stratejik tepenin neden aylar boyunca şiddetli çatışmalara sahne olduğunu anlamak için önemli bir durak oluşturur.
Kirte Muharebeleri ve Alçıtepe hedefi
İngiliz ve Fransız birlikleri, 25 Nisan 1915 çıkarmasının ardından güney cephesinin hâkim noktası olan Alçıtepe’yi kısa sürede ele geçirmeyi planladı. Ancak Türk savunma hatları, Kirte çevresinde art arda yapılan taarruzları durdurdu. Nisan sonundan yaz aylarına uzanan muharebelerde her iki taraf da ağır kayıplar verdi; müttefik birlikler hedefledikleri tepeye ulaşamadı.
Şehitlikte, bu savunma hattında hayatını kaybeden askerlerin yanı sıra savaş sonrasında çevredeki araziden toplanan şehit kemikleri de defnedilmiştir. Burada yatanların kimlikleri belirlenememiştir. Yapım tarihi kesin olarak bilinmeyen alan, 2013 yılında yenilenerek daha düzenli ve erişilebilir hâle getirilmiştir.
Şehitlikte neler görülür?
Alanın kitabesi, Alçıtepe bölgesindeki Türk savunma hatlarında şehit düşen askerlerin burada yattığını belirtir. Şehitlik büyük ve gösterişli bir anıt kompleksinden çok, savaş alanı içinde sessiz bir anma noktasıdır. Mezar bölümlerini gezerken çevredeki sırtlara ve köy yönüne bakmak, cephenin araziyle ilişkisini kavramaya yardımcı olur.
Yakındaki Alçıtepe Bakı Terası, Kerevizdere, Zığındere, Kirte muharebe alanları ve çıkarma sahaları hakkında geniş bir görüş sunar. Mareşal Fevzi Çakmak Anıtı da aynı yöndeki rota üzerinde bulunur. Bu durakları birlikte gezmek, şehitliğin temsil ettiği savunmanın coğrafi kapsamını daha anlaşılır hâle getirir.
Ziyaret adabı
Burası gerçek insan kalıntılarının defnedildiği bir şehitliktir. Sessiz olun, mezar alanlarına basmayın, taşlara yaslanmayın ve işaretli bölümün dışına çıkmayın. Araziden hiçbir parça almayın; çöp bırakmayın ve tören ya da bakım çalışması varsa görevlilerin yönlendirmelerine uyun.
Ulaşım ve gezi planı
Alçıtepe köyüne girmeden önceki yol ayrımından Bakı Terası ve Mareşal Fevzi Çakmak Anıtı yönüne dönülür. Şehitlik yaklaşık 400 metre sonra yolun sağında, karayolundan 10-15 metre içeridedir. Resmî tabelaları takip edin ve aracınızı yolu engellemeyecek uygun bölüme bırakın.
Ziyaret için 30-45 dakika ayırın. Bakı Terası, Fevzi Çakmak Anıtı ve Alçıtepe köyüyle birlikte program 2-3 saate uzayabilir. İlkbahar ve sonbahar yürüyüş için en rahat dönemlerdir; yazın sabah veya akşamüstü saatlerini seçin. Gölge sınırlı olabileceğinden su, şapka ve rahat ayakkabı bulundurun.
